كارستن نيبور ( مترجم : پرويز رجبى )

24

سفرنامه كارستن نيبور ( فارسى )

جغرافيايى ، كه به دست آورده بود ، چهل سال بعد منتشر ساخت ، خيلى موجب تصحيح نقشهء آسياى صغير گرديد . قسمت جنوب غربى آسياى صغير ، تا حوالى آداليا « 1 » و آن‌طرف‌تر ، مىبايستى به اندازه متنابهى به طرف شرق تغيير محل مىداد ، كه بعدها كريستيان گوتليب رايشارد « 2 » اولين كسى بود ، كه عملا اين كار را كرد . در نقشه سفر گروه اكتشافى ، اقامت در مصر پيش‌بينى نشده بود و گروه فقط قصد عبور از مصر را داشت ، اما بعد ناگزير از يك توقف يك‌ساله در مصر شد . نيبور در اثر خود براى اين تغيير برنامه توضيح درستى نمىدهد . اما ما امروز مىدانيم ، كه اختلافات بزرگى در ميان افراد گروه اكتشافى وجود داشته است و اين اختلافات سبب دگرگونى در برنامهء سفر گرديده است . از يادداشتهاى روزانه و نامه‌ها و ديگر نوشته‌هاى افراد گروه ، كه به زبان دانماركى در آرشيو دولتى موجود است ، روزهاى تيرهء اين سفر براى ما روشن مىشود . فورسكال و فن‌هافن ، كه دو شخصيت كاملا متفاوت بوده‌اند ، از روز اول مثل دو خروس جنگى با همديگر رفتار مىكرده‌اند و هركدام مىخواسته است كه رهبرى را او به عهده داشته باشد و بالاخره هيچ‌كدام از افراد گروه ، حتى نيبور به اين فكر نيفتاد ، كه يكى از 43 مادهء مقررات سفر مىگويد : « افراد هم‌سطح هستند . در مواقع اختلاف ، پس از رأىگيرى ، نظر اكثريت قابل اجرا خواهد . » در مارسى اختلافات شديدى به‌وجود آمد و پس از يك آشتى ظاهرى در استانبول ، فن‌هافن همسفر سوئدى خود را تهديد به كشتن كرد . چون فورسكال و نيبور و بارنفايند ، كتبا تقاضاى رسيدگى كرده بودند ، تا رسيدن جواب قطعى ، ناگزير از يك اقامت يك‌ساله در مصر گرديدند .

--> ( 1 ) . Adalia ( 2 ) . Christian Gottkieb Reichard .